Warmtewand

Tegen dit tussenmuurtje moest dan ook een bureau komen te staan. En daar wilde we nog een warmtewandje plaatsen. Ook dit hadden we al een tijdje staan. Dit was een wandje waarin de buizen al in een prefaf in de leem waren gestuuct. Met behulp van snelkoppeling en een handige tang daarvoor hebben we deze aansgesloten op de bestaande wandverwarming.
Laatst tijdens een VIBA bijeenkomst zei een architekt tegen mij dat je met al die open nieuwe werk-kantoortuinen tegenwoordig je eigenlijk verwarmde bureau;s zou moeten hebben. Dit komt bij ons nu toch dicht in de buurt.     

Lemen

De volgende stap is de muren volsmeren met leem. Ik word er ondertussen al aardig bedreven in. Dit is de eerste laag (leem, zand en stro). Hier komt een juten netje overheen ter voorkoming van krimpscheuren. Daarna wordt deze afgewerkt.
Over de voordelen van leem hebben we al eerder geschreven. Het combineert fantastisch met de wandverwarming: neemt snel warmte op en houdt deze vast. Leem reguleert vocht zodat je een heel constante luchtvochtigheid hebt in je huis. Het heeft een prettige akoestiek (grove poreuze structuur) en het is electrostatisch neutraal.

Warmtemuren

We zijn op de benedenverdieping beland en aldaar begonnen met het aanbrengen van de wandverwarming. Dit hebben we al op meerdere plekken in schuur en huis toegepast en zijn er erg content over. Naast het feit dat je geen radiatoren in je huis hebt, is het vooral een heel aangename manier van verwarmen. De wandverwarming straalt zijn warmte en dit voelt als zonnestraling. Je krijgt niet alleen warme voeten, zoals bij vloerverwarming, maar je hele lichaam wordt verwarmd.

Een ander voordeel heeft te maken met de gezondheid. In tegenstelling tot convectieverwarming, brengt wandverwarming geen lucht in beweging. Daardoor krijgen huisstofmijt en ziektekiemen geen kans.
Natuurlijk heeft het ook een milieu-effect. Stralingswarmte is vooral een voelwarmte: de kamertemperatuur kan hierdoor lager worden ingesteld, zonder dat het koud aanvoelt. Ook is er een groter temperatuurverschil tussen het water in de woonruimte en in de ketel, wat het rendement ten goede komt.

En dit scheelt in de portemonnee (in ons geval in onze houtvoorraad).
Die behaaglijkheid hebben we nog een extra dimensie gegeven. In de hoek van de kamer hebben we een bankje gemaakt waardoor we de leidingen laten lopen. Dat wordt ons knuffelbankje :)

Wandverwarming

We zijn ook begonnen met de slaapkamers in het huis. Al weer de eerste laag stucwerk ertegen aan en nu ook de leidingen voor de wandverwarming neergelegd.
Waarom hebben we gekozen voor wandverwarming (vraag van bezoek van afgelopen weekend). We hebben hier een aantal redenen voor:
Ten eerste het is lage temperatuurverwarming, met relatief lage warmtebron. Het water door de leidingen is 30 graden. De luchttemperatuur mag lager zijn dan bij andere warmtebronnen omdat de gevoelstemperatuur hoger is. Elke graad kouder levert een besparing van 5% op. Het is dus een energiezuinige manier van verwarmen.
Het is erg behaagelijk. Wandverwarming werkt met stralingswarmte. Stralingswarmte is één van de drie vormen van warmtetransport.Warmte kan namelijk overgedragen worden door middel van geleiding, convectie of straling. Bij straling wordt de warmte overgedragen dmv elektromagnetische golven. Deze planten zich rechtlijnig voort en bij het invallen van de stralen op een oppervlak wordt de getransporteerde energie omgezet in warmte. Er is dus een maximale warmteoverdracht.
Het is ook erg gelijkmatig. Boven is het even warm als beneden. Dicht bij de muur is het even warm als midden in de kamer. Je kunt evt. wel echt ook met je rug tegen de muur gaan zitten.

Het werkt erg goed samen met leem (en dat heeft weer een hele goede vocht regulerende werking). Dat maakt dat het hele binnenklimaat behaaglijk wordt (ventilatie, vocht en temperatuur).

Het werkt goed samen met een houtvergasser met buffervat: je kunt het buffervat opwarmen tot 80 graden, en je hoeft pas weer te gaan stoken als hij tot 30 graden gezakt is. Bij radiatoren moet je al stoken bij 50 graden.
Als laatste voordeel: je ziet het niet. De wandverwarming is weggewerkt in de wand. Geen radiatoren dus. Wel opletten met gaatjes boren!

Wasdroger zelfgebouwd

Een wasdroger vreet energie dus wij hebben nooit een wasdroger in huis willen hebben. Het alternatief was buiten drogen of op het wasrek in de bijkeuken. Sommige was hing dan soms wel dagen voordat deze droog was én het hele huis hing vol met sokken, broeken, t-shirts. Dat wilde we in dit huis dus anders aanpakken. Aangezien we toch aan het experimenteren zijn hebben we in de hoek van de bijkeuken een kast gemaakt waarbij in twee wanden ook wandverwarming is ingebouwd. Deze is afgewerkt met leem. Onder aan de kast een luchttoevoer gemaakt en bovenin een ventilatiekanaal voor de afvoer van vochtige lucht. De kast is zo gemaakt dat er precies een wasrek in past. De afgelopen maand dus de was hierin gedroogd. Werkt perfect, binnen een dag is het droog.

Wandverwarming

Soms is het een hele puzzel om de slang voor de wandverwarming in een mooi patroon te leggen met zo min mogelijk koppelingen.. We hebben een paar schemaatjes die mogelijk inspirerend en verhelderend kunnen werken.

leemstuc

Vandaag een workshop leemstuc gedaan. Deze klei komt uit een poel.
Daar moet zand, stro en water bij. Goed mixen en dan heb je prima leemstuc. Met wat stucadoorsgereedschap er op smeren en een week laten drogen.

Leem-wandverwarming

Thomas Pijnenborgh is leem-stucadoor en warmtewandspecialist.
Het systeem dat hij aanraadt voor ons:
- Wanden glad maken met een dunne laag leem (lucht achter isolatie is slecht voor damphuishouding)
- Pavadentro 60 mm (nieuw product, speciaal voor na-isolatie aan de binnenkant)
- Vastzetten met speciale schotelslagpluggen (kunststof)
- WEM slangenklemstrips
- Laagje leem van 1 cm
- Slangen aanbrengen
- Laag leem zodat slangen net onder zitten
- Grove jute of stucadoor-wapeningsnet tegen scheurvorming, m.n. op hoeken
- Afdekken met leem en evt. leemfinish

Totale laagdikte wordt dan net geen 10 cm.

Voordelen van wandverwarming t.o.v. vloerverwarming
- Straalt gunstiger: niet alleen je voeten, maar je hele lichaam
- Warmt sneller op: als je hem openzet, begint hij na een kwartier al te stralen

Patroon van de slangen: 10 cm afstand, evt. bovenste en onderste deel 15 cm.
Onderaan beginnen, dan warmt de muur van onder af op.